Nieuwe ijzermeteoriet in Polen

Waarneming van de val en vondst van een nieuwe ijzermeteoriet in Polen


Op 17 april 2026, om 20:53:59 uur (18:53:59 uur UT), verscheen er een zeer heldere vuurbol boven de Poolse provincies Wielkopolska en Łódź, die vanuit veel plaatsen in Polen gezien werd. De vuurbol duurde bijna 6 seconden.
Kort na het verschijnen konden het atmosferisch traject de heliocentrische baan alsmede een mogelijk inslaggebied worden berekend.
Gegevens van 24 stations van het Poolse Skytinel netwerk maakten duidelijk dat er een ijzermeteoriet van meerdere kilogrammen moest zijn neergekomen in de gemeente Zadzim, provincie Łódź.
De meteoriet werd op woensdag 22 april gevonden.
De opnames en gegevens werden verwerkt door Mateusz Żmia, oprichter van het Skytinel netwerk. De hoeveelheid opnamen maakte het mogelijk om snel de basisgegevens van een mogelijke meteoriet en het initiële gebied van een mogelijke val vast te stellen.
De vuurbol werd daarnaast ook waargenomen door honderden getuigen in heel Polen, die graag hun verslagen en opnames deelden.

Het begin van de zoektocht

De eerste leden van het Skytinel netwerk arriveerden op zaterdag 18 april in de middag in het berekende gebied. Een eerste verkenning liet zien, dat het gebied geschikt was om te zoeken –sommige velden waren nog niet ingezaaid-  en de grondeigenaren gaven toestemming om door de door velden met relatief weinig begroeiing, voornamelijk wintergraan, te lopen.
Daarop gingen op zondag 19 april 26 mensen, verbonden aan het netwerk, op pad. Zij doorzochten een aanzienlijk deel van het aangewezen gebied naar een meteoriet met een verwachte massa van 1,5 tot 4 kg. Drones en metaaldetectoren werden ook gebruikt. Echter, die dag kon geen spoor van meteorieten worden gevonden.
Na het weekend werd er overlegd met het team wetenschappers van het Instituut voor Astronomie van de Tsjechische Academie van Wetenschappen, die het zoekgebied aanzienlijk konden verfijnen.
Opnamen van twee camera’s die het dichtst bij de traject van de meteoriet lagen werden gecombineerd met opnamen van European Network (EN)-stations in Tsjechië en Slowakije.
Op woensdag meldden Pavel Spurný, Jiří Borovička en Lukáš Shrbený, dat deze val hoogstwaarschijnlijk enkelvoudig was en dat het fragment een massa van ongeveer 2,7 kg zou moeten hebben. Deze waarde werd verkregen op basis van dynamische gegevens, en de opnamen van de Tsjechische high-speed fotometers.
Met deze informatie voerden Mateusz Żmija en Gábor Kővágó een nieuwe simulatie uit van de val van een meteoriet met een massa van 2,5 – 3 kg, waarmee het zoekgebied aanzienlijk werd verkleind. Het aangewezen veld had afmetingen nu nog maar afmetingen van ongeveer 300 x 200 m.

Zoeken in het bijgewerkte gebied

Op woensdag 22 april gingen verschillende leden van het Skytinel netwerk opnieuw naar de aangegeven locatie. Een van de zoekparen was Anna Walczak en Paweł Walczak. Zij waren het die een licht elliptisch gat van ongeveer 40 cm diep in de grond opmerkten, waaruit ze een ijzermeteoriet van 2,9 kg haalden. De positie van de vondst bevestigde de uitgevoerde simulaties, omdat het meteoriet zich zowel binnen het oorspronkelijke als het verkleinde valgebied en daarbij dicht bij de centrale lijn.
Omdat de meteoriet zijn positie stabiliseerde tijdens zijn passage door de atmosfeer, is zijn vorm georiënteerd. Het object lijkt op een driehoekige schijf van ongeveer 14,5 x 11,5 x 6,5 cm. Het is bedekt met een smeltkorst en talrijke druppels van gestolde materie.
De vondst is, na het verwijderen van de grond – talrijke smeltsporen  die van de voorkant van de meteoriet naar achteren lopen, licht puntig deel zijn zichtbaar / foto: Szymon Kozłowsky

Vervolg

De vinders documenteerden de plaats van de val nauwgezet en maakten de vondst schoon met hulp van prof. Szymon Kozłowski, Universiteit van Warschau.
In het geval van meteorieten die vers na de val zijn gevonden, is het meten van kortlevende radioactieve isotopen cruciaal. De start van deze metingen staat gepland voor zaterdag 25 april bij het Nationaal Centrum voor Kernonderzoek in Świerk. Na de metingen, die enkele weken zullen duren, zullen analyses van de samenstelling van de meteoriet en de officiële classificatie worden uitgevoerd door een groep experts van verschillende Poolse universiteiten.
De gevonden meteoriet heeft voornamelijk wetenschappelijke waarde, waarvan de vinders zich goed bewust zijn. De meteoriet zal worden tentoongesteld waardoor deze zal bijdragen aan de Poolse wetenschap en daarnaast heeft het fragment een belangrijke educatieve functie.
Dit zijn ook de belangrijkste doelen van het Skytinel-netwerk – het ondersteunen van de waarneming van vuurbollen en het lokaliseren van meteorietvallen, om zo wetenschappelijke waarde te bieden en bij te dragen aan de popularisering van kennis over kosmische materie.
Het is de eerste ijzermeteoriet in Polen die direct na de waargenomen val werd gevonden. Exemplaren van dit type die tot nu toe zijn gevonden, zijn uitsluitend afkomstig van eerdere vallen en zijn meestal per ongeluk ontdekt tijdens werkzaamheden of opgravingen.
Deze omvatten de Seeläsgen (1847), Schwetz (1850), Morasko (1914), Krzadka (1929), Tartak (2012) en Lechówka (2014).
De overige Poolse ijzermeteorieten zijn meteorietijzeren monumenten zoals Częstochowa Rakow I, Częstochowa Rakow II en Wietrzno-Bobrka.
Het is ook de tweede ijzermeteoriet ter wereld waarvan de baan vóór de impact met de aarde nauwkeurig is bepaald, gebaseerd op de data van vuurbolnetwerken. De nieuwe vondst zal ongetwijfeld leiden tot talrijke wetenschappelijke publicaties.
Een bijzonder interessante toevalligheid is het feit dat de val van deze meteoriet plaatsvond tijdens de XIV Meteorietenconferentie in Koluszki, georganiseerd door de Poolse Meteorietenvereniging in samenwerking met Paweł Walczak – een van de vinders van het exemplaar.

Spectrum

Het spectrum van de vuurbol verkregen met behulp van spectrografen werd geanalyseerd door Dr. Ernest Świerczyński (Astrum Narusa Foundation), wat het mogelijk maakte de samenstelling van de meteoriet effectief te bepalen. Het verkregen resultaat bevestigde ondubbelzinnig dat een ijzeren meteoriet de atmosfeer was binnengedrongen.

Baan en atmosferisch traject

Voordat de meteoroïde de atmosfeer binnendrong, draaide hij in een periode van 1,5 jaar om de zon. De baan maakte een helling van 7 graden met de ecliptica. Op het verste punt van zijn baan bevond hij zich dicht bij de binnenplaneten van het zonnestelsel – de afstand van het aphelium was ongeveer 1,76 AU
Het object kwam de aardatmosfeer binnen met een snelheid van ongeveer 13 km/s en onder een hoek van 69° met het aardoppervlak. Omdat de meteoriet niet sterk gefragmenteerd was en een zichtbare eindhoogte van slechts 14 km boven het aardoppervlak had, werd een robuust object van voornamelijk ijzer verwacht. Deze aannames werden bevestigd door de opgenomen spectra van zowel het Poolse netwerk als dat van de Tsjechische Academie van Wetenschappen.

Aanvullende informatie en dank

De exacte locatie van gevonden fragment wordt nog niet bekend gemaakt. Echter, er zijn waarschijnlijk niet nog veel andere fragmenten in het gebied. De modellen gaven de val van één exemplaar aan, en de gevonden massa laat slechts een klein verlies van wat materie zien. Dit defect is gedeeltelijk gesmolten en gevormd op aanzienlijke hoogte, dus het ontbrekende fragment kan zich zeer ver van de hoofdmassa bevinden, als het al het aardoppervlak heeft bereikt. Mogelijk is het volledig gesmolten.
Een dankwoord aan de leden van het netwerk voor hun grote inzet voor observaties en zoektochten is op zijn plaats. Anna en Paweł Walczak stellen de meteoriet beschikbaar onderzoek.
Ook de gegevens van honderden getuigen van de vuurbol die de verslagen deelden, zullen worden opgenomen in de documentatie over de val van deze meteoriet en zullen de geschiedenis van de Poolse wetenschap ingaan.
Het is een grote opsteker voor de Skytinel groep én de samenwerking met de Tsjechische Academie van Wetenschappen dat het onderzoek heeft geleid tot de ontdekking van een nieuwe meteoriet in Polen, na de val van vorig jaar in het gebied van Drelów en Poświętno.

 

Vuurbol EN170426_185359 in een deelweergave van de all-sky opname van het Tsjechische station te Červená hora in de Moravisch-Silezische regio, Tsjechië.
Foto: Astronomisch Instituut van de Tsjechische Academie van Wetenschappen.

Groepszoektocht – zondag 19 april 2026 / foto: Szymon Kozłowski

Een klein gat met een licht elliptische vorm, uitgehouwen in de grond door een meteoriet / foto: Paweł Walczak

Meteoriet vers verwijderd uit een diepte van ongeveer 40 cm / foto: Paweł Walczak

Monster na reiniging van de de grond – zichtbare smeltende korst en gestolde druppels gesmolten materie / foto: Szymon Kozłowski

Close-up van gestolde ijzerdruppels op het oppervlak van een meteoriet / foto door Szymon Kozłowski

Spectrale lijnen geregistreerd door het station SN47 – Zabierzów Bocheński (linkerkant van het beeld) dat de meteoriet voornamelijk uit ijzer bestond / foto van Tomasz Żywiczak

Bronnen:
1. Publicatie van Skytinel.com
2. Publicatie van Tsjechische Academie van Wetenschappen


Nieuwe all-sky post te Grapfontaine

EN913 tegen de Franse grens


Op 10 maart jl. is de nieuwe post EN913 te Grapfontaine in gebruik genomen. Het toestel was tot vorige jaar zomer in gebruik in Dourbes, eveneens zeer zuidelijk, maar door de afwezigheid van plaatselijke support hebben we deze (prachtige) lokatie moeten verlaten.
Grapfontaine is eveneens een zeer donkere lokatie. Het toestel staat opgesteld bij het Observatoire Centre d’Ardennes, enkele kilometers ten zuiden van het bescheiden plaatsje Grapfontaine.

De camera wordt beheerd door Jean Marie Biets, plaatselijke support en onderhoud  vindt plaats onder auspiciën van  Christian Wanlin.

Jean-Marie Biets (links) en Christian Wanlin (rechts) dragen zorg voor een correct functioneren van EN913.
Om de (USB) afstanden kort te houden is de computer in de kast direct onder de camera geplaatst.


Grote vuurbol boven West Europa gevolgd door meteorietinslagen in Koblenz. Update 11-3-26 11:00

Meteorietval in Koblenz vastgelegd door EN camera’s


Op 8 maart 2026 om tussen 17:55:04 en 17:55:16 UT werd een heldere daglichtvuurbol waargenomen vanuit ons land maar ook vanuit omringende landen.
De eerste melding kwam van EN909 operator Marco Verstraten vanuit Twisk, die ook het tijdstip van 17:55 UT meldde.
Kort na het verschijnen van de vuurbol 17:55 UT zijn meteorieten neergekomen in  gebied rondom de Duitse stand Koblenz. Er zijn in de media ook meldingen van schade uit de Hunsrück en de Eiffel maar is is onwaarschijnlijk dat alle meldingen terug te voeren zijn op de meteorietval van 17:55 UT. De gebieden van waaruit de rapportages komen liggen nogal uiteen en vormen niet een logisch geheel met betrekking tot een eventueel strooiveld.
Verifieerbaar is de val van meteorieten die de wijk Güls in Koblenz op het dak van een woonhuis is terecht gekomen.
De foto’s tonen onweerlegbaar meteorieten.
De vuurbol is vanwege een heldere hemel en het vroege tijdstip door duizenden mensen in Nederland, België, Duitsland en Frankrijk waargenomen.
De meeste all-sky camera’s van het Europees Netwerk waren vanwege de vroege tijdstip -het was nog licht- nog niet in bedrijf.
Twee EN camera’s in Duitsland legden de vuurbol vast: EN911 te Herford een EN917 te Göttingen. De IP camera te Winterswijk-Woold legde de 12 seconden durende vuurbol vast tussen 17:55:04 en 17:55:16 UT.
Ook zijn er fraaie video opnamen verkregen met het All-Sky-7 systeem, dat met name in Duitsland over een groot aantal actieve posten beschikt. Ook zijn er tal van opnamen verkregen met bewakingscamera’s en dashcams.
De beelden van de IP camera te Woold en de all-sky beelden zullen gebruikt gaan worden om de baan in het zonnestelsel te bepalen die het object vóór de ontmoeting met de aardatmosfeer doorliep. 

Meteorieten op straat

De foto’s tonen een aantal meteorieten die in Koblenz op straat zijn terecht gekomen.
Met dank aan Jörg Strunk.

Inmiddels zijn er meer fragmenten van de Koblenz meteoriet in de omgeving gevonden. Bekend meteorietenjager Thierry Monter stelde vast, dat het vrijwel zeker om Eucrieten gaat. Dit aan de hand van een klein op het dak gevonden stukje.
Foto: Frank Wilde-Kutch

Drone opname van de schade aan het dak ten gevolge van de meteorietinslag in Koblenz. Het gat in het dak is afgeplakt en met gele tape gemarkeerd. Foto: SWR

Inmiddels is het grote plunderen (en geld verdienen) begonnen. Veel meteorietenjagers uit allerlei landen onderzoeken de omgeving, zelfs nog vóórdat er een strooiveld is berekend.

EN20260308_175510 als vuurbol in de atmosfeer vastgelegd door station EN911 Herford. Foto: Jörg Strunk

Zeer laag aan de horizon in de diepe schemering vanuit station EN917 te Göttingen.

Opname van de daglichtvuurbol met de daglicht all-sky camera te Dwingeloo. Elk lichtmootje is één videobeeldje.
Foto: Felix Bettonvil

De vuurbol van 8 maart 2026 vastgelegd door de IP Camera van het Zdenek Ceplecha observatorium te Winterswijk-Woold.

Zoeken onbegonnen werk!

Er wordt inmiddels een aantal dagen door een groot aantal mensen -de nieuwe vorm van massatoerisme- in de omgeving van Koblenz gezocht. De Amerikanen beklagen zich over het uitblijven van de gedetailleerde zoekkaarten van de Tsjechische Academie van Wetenschappen. Alsof Europese onderzoeksinstituten een gratis service centrum zijn voor graaiende Amerikanen….
Inmiddels is er de laatste dagen weinig tot niets meer gevonden.
De eerste berekeningen wijzen op een inval onder een zeer kleine hoek met het aardoppervlak en explosies en fragmentatie op grote hoogte. Dat impliceert net als bij de recente val in Beieren een zeer langgerekt zoekgebied, vermoedelijk tientallen kilometers.
Het gegeven dat (vermoedelijk) het hoofdfragment een huis heeft getroffen is dan ook een groot toeval anders was er waarschijnlijk nooit iets gevonden! 

Beeldmateriaal

Veel beeldmateriaal en een collectie fraaie video opnamen van de vuurbol zijn te vinden op onderstaande site:

Meteorite fall (HED, eucrite/diogenite?) in Koblenz (Güls), Rhineland-Palatinate, Germany, at around 17:55:02 UT on 8 March 2026


Zeer heldere vuurbol boven Beieren op 12 februari 2026

Een ongewoon lange en heldere vuurbol boven Zwitserland en Duitsland, vastgelegd door instrumenten van het European Fireball Network, eindigde met de val van meteorieten in Beieren en West-Bohemen


Op donderdag 12 februari 2026, om 1 uur en 41 minuten na middernacht Midden-Europese tijd, bewoog een zeer heldere en zeer lange vuurbol over een groot gebied dat zich uitstrekte van de Zwitsers-Italiaanse grens tot aan de grens tussen Beieren en Tsjechië.
Helaas was het over een groot deel van Centraal- en West-Europa bewolkt en waren de wolken slechts op een paar plaatsen onderbroken. En vanaf die plaatsen kregen toevallige toeschouwers bijna een halve minuut lang een zeldzaam schouwspel van een zeer felle vuurbol, die voor de meesten met een relatief lage hoeksnelheid bewoog.
Omdat het al lang na middernacht was en het in het grootste deel van het gebied bewolkt was, zijn er weinig meldingen vanuit de Tsjechische grensstreek. De vuurbol veroorzaakte echter veel opschudding, vooral in Beieren, waar het  helderste deel van het traject lag, en ook in Noord-Oostenrijk, waar de meeste plekken met een heldere hemel waren.

De vuurbol werd vastgelegd door zowel automatische fotografische all-sky camera’s als speciale videocamera’s. Om de atmosferische baan en andere parameters te kunnen bepalen is gebruik gemaakt van de all-sky beelden van Kuchařovice nabij Znojmo en delen van het traject tussen de wolken, vastgelegd vanuit Kocelovice en Dubčany. Daarnaast zijn er video-opnames van enkele EN-stations stations in Opava, Ondřejov en Říčany nabij Praag. Het gedetailleerde verloop van de helderheid van de vuurbol is vastgelegd met een aantal high-speed fotometers die deel uit maken van alle EN stations in Tsjechië. Met al deze gegevens en ook twee fotografische opnames vanuit Oostenrijk zijn het traject van de vuurbol in de atmosfeer en de heliocentrische baan bepaald.
Ook is het gebied bepaald waar eventuele meteorieten kunnen zijn neergekomen.

De gegevens
Het begin van de vuurbol werd door de camera in Kuchařovice vastgelegd om 0:41:40 UT hij boven Zuid-Zwitserland, nabij de St. Gotthardpas was, op een hoogte van 82 km. Hij bewoog naar het noordwesten langs een spoor dat een hoek van slechts 8 graden met de horizontaal maakte. De snelheid was op dat moment iets meer dan 18 km/s en de vuurbol werd langzaam helderder.
Na 15 seconden naderde de bolide de Beierse stad Augsburg, waar op een hoogte van 49 km de meteoroïde uiteenviel, wat een felle oplichting veroorzaakte. Op dat moment was de vuurbol twee keer zo helder als de volle maan. Er direct erna volgden meerdere fragmentaties. Individuele fragmenten waren goed waarneembaar en werden langzaam lichtzwakker. Het grootste fragment bewoog over Regensburg en was werd onzichtbaar op een hoogte van 36 km. Op dat moment waren er 25 seconden verstreken sinds het begin van de vuurbol. Vooral de tijdsduur, die mogelijk werd gemaakt doordat hij bijna horizontaal de atmosfeer in vloog, maakte deze vuurbal buitengewoon. Vanuit Kuchařovice gezien vloog het voortdurend parallel aan de horizon, omdat het, hoewel het in de atmosfeer daalde, tegelijkertijd dichterbij kwam. Aan het begin was de afstand 622 km van deze camera; aan het einde 278 km.
Voorlopige berekeningen tonen aan dat de meteoroïde aan het begin een massa van ongeveer 300 kg had en ongeveer een halve meter groot was. Op het moment van het uitdoven was er een fragment van ongeveer 5 kg over.
Waarschijnlijk gingen de fragmenten na het uitdoven in een zgn. dark flight traject verder om uiteindelijk in vrije val naar de aarde te vallen.
Berekeningen, rekening houdend met de hoogtewinden wijzen er op, dat kleine fragmenten tot 100 gram gevonden kunnen worden in een lange strook die zich uitstrekt van Neutraubling bij Regensburg via Roding tot Waldmünchen. Overgebleven grotere stukken konden zelfs naar Tsjechisch grondgebied zijn geschoten.
De grootste meteoriet, indien niet gedesintegreerd tijdens de dark flight, zou zelfs ten noorden van Pilsen kunnen liggen. Het is ook mogelijk dat een fragment in bewoonde gebieden is gevallen en per ongeluk gevonden zal worden.
Er wordt nog gewerkt  aan de overige gegevens van de vuurbol en  modelberekeningen die de resultaten waraschijnlijk nog precieser zullen maken.
Dank aan dr. Radmila Brožková van het Tsjechisch Hydrometeorologisch Instituut de gegevens over de hoogtewind beschikbaar stelde en ook aan Erwin Fimlon van het Oostenrijkse Gahberg Observatorium voor het leveren van twee fotografische opnamen.

Bron
https://meteor.asu.cas.cz/cz/post/bolid_2026_02_12/

De grote vuurbol van 12 februari 2026 om 00:41:40 UT is ook vastgelegd door een aantal camera’s van het All-Sky-7 netwerk.

Uitsnede van de all-sky opname van EN120226_004140 , gemaakt door een automatische all-sky xcamera in Kuchařovice nabij Znojmo. Op de foto beweegt de vuurbol laag boven de westelijke horizon van links naar rechts van het sterrenbeeld Grote Hond door het ondergaande sterrenbeeld Orion naar het sterrenbeeld Stier (foto: Astronomisch Instituut van de Tsjechische Academie van Wetenschappen).

De projectie van het vastgelegde traject van de vuurbol EN120226_004140 in de atmosfeer naar het aardoppervlak. Het traject in de atmosfeer was 410 km lang en het werd in 25 seconden afgelegd. De stations van het European Fireball Network zijn op de kaart gemarkeerd met witte vierkanten met een zwart centrum. De locatie van het observatorium in Gahberg wordt op dezelfde manier aangegeven (grafiek: Astronomisch Instituut van de Tsjechische Academie van Wetenschappen, achtergrondkaart: Google Earth).


DMS EN-Network database geupdated t/m 2025

500 banen en trajecten in DMS European Network database


De groei van ons all-sky netwerk zorgde voor een flinke toename van het aantal meervoudig gefotografeerde vuurbollen in 2025. Ruim 150 vuurbollen van magnitude -4 en helderder werden in 2025 vanuit meerdere stations gefotografeerd.

Database geupdated
De DMS database van het Europees Netwerk is bijgewerkt en bevat nu gegevens van 500 meervoudig vastgelegde vuurbollen tot en met 2025.
In de database gegevens van trajecten, heliocentrische banen, radiant posities en fotometrie.
De database is in Microsoft Access format. Dit programma maakt deel uit van de meeste Office pakketten maar het kan ook worden geïmporteerd met andere compatible database programma’s.
Verschillende query’s zijn toegevoegd waarmee gezocht kan worden op zwerm of de bijdragen van één enkel specifiek station kunnen worden gefilterd. Ook kan er gefilterd worden op diep penetrerende vuurbollen en vuurbollen gerelateerd aan een (mogelijke) meteorietval.
De database kan vrij worden gedownload van de DMS ftp server en vervangt de oude 2024 versie.

EN fireball database

Aantallen meervoudig vastgelegde vuurbollen door ons netwerk door de jaren heen.

De helderste meervoudig gefotografeerde vuurbol in 2025 bereikte magnitude -15.


Radiant 2026-1


Radiant 2026-1 is uit en kan gedownload worden van de
DMS ftp-site.

In dit nummer ondermeer:

• De Zuidelijke Aquariiden tussen 2000 en 2025
• Van Oostkapelle tot Drogeham
• Het focusseren van fish-eye lenzen

download Radiant

Analyse visuele waarnemingen uit DMS expedities

Zuidelijke delta Aquariden onder de loupe


De Perseïden in augustus is de bekendste meteorenzwerm van het jaar die actief is tussen 15 juli en 25 augustus. Tussen 10 en 15 augustus zijn de meeste Perseïden te zien. Maar eind juli is echter ook een mooie periode om veel andere meteoren te zien. Er zijn dan veel kleine zwermen actief: de Capricorniden, het Aquariiden complex, de gamma Draconiden, de Pisces Austriniden en natuurlijk de vroege Perseïden. Ook neemt de sporadische activiteit in de loop van juli flink toe.
Dit alles bij elkaar opgeteld levert dat vaak mooie activiteit op.
De meeste activiteit is afkomstig van de Zuidelijke Delta Aquariiden (SDA). De SDA’s zijn mediumsnelle meteoren die meestal zwak zijn, alhoewel een enkele vuurbol mogelijk is. DMS waarnemers hebben al vaak visuele expedities ondernomen om de zwerm beter in kaart te krijgen. De eerste goede DMS data is afkomstig van de eerste buitenlandse expeditie in 1984 in Puimichel, Zuid Frankrijk. Maar vooral de latere expedities naar La Palma in 2008 en Namibië in 2011 leverden een schat aan visuele gegevens op.
Afgelopen jaren is er in tussenpozen gewerkt aan het analyseren van waarnemingen gedaan aan de Zuidelijke Delta Aquariiden uit de periode 2000-2025. Daarvoor zijn de resultaten uit Namibië uit als basis gebruikt om waarnemingen uit andere jaren mee te vergelijken. Hieruit bleek dat er weinig evolutie is te zien in de ontwikkeling van de meteorenzwerm. Er waren wel wat kleine verschillen maar dit is hoogstwaarschijnlijk een artefact in de reductie. De zwerm heeft meestal een maximale ZHR van 20-25 in de periode 29-31 juli. Echter, in 2025 bleek er sprake van een flink lagere activiteit, grofweg 30%. De reden hiervoor is niet bekend. Het zou goed zijn om de zwerm te blijven volgen visueel de komende decennia. Ook zijn er plannen om met nog oudere data uit de periode 1977-2000  te gaan rekenen.
Uit het onderzoek bleek ook dat de zwerm kortdurende uitbarstingen kan geven, dit was het geval in 2003 (ZHR 35), 2022 (ZHR 70!) en 2025 (ZHR 20-40).
Een uitgebreide analyse wordt binnenkort gepubliceerd in Radiant en eMeteornews.

Een vergelijking tussen de Zuidelijke Delta Aquariiden, waargenomen vanuit La Palma (2008) en Namibië (2011).


Heldere vuurbol in koude vriesnacht

Heldere vuurbol boven Duitsland op 10 januari 2026


Heldere vriesnacht
De nacht van 10 op 11 januari 2026 was over het grootste deel van het bereik van het Europees Netwerk kraakhelder. Alleen de Belgische posten kampten met hardnekkige bewolking.
De temperaturen gingen hard onderuit. Tegen zonsopkomst werd in Winterswijk op 4 meter hoogte -11 graden Celsius gemeten. Het was ook de eerste keer dat de all-sky automaten met de nieuwe klimaatbeheersing zulke extreme temperaturen voor hun kiezen kregen.
Alle posten hebben gedurende deze ijskoude nacht probleemloos hun opnamen gemaakt.

Vuurbol boven Duitsland

Op de avond van 10 januari 2026 verscheen om 22:47:48 UT een vuurbol met magnitude -11 boven Duitsland ruwweg midden tussen de stations EN911 te Herford en EN917 te Göttingen. De vuurbol was gedurende drie seconden zichtbaar en werd vastgelegd door zes posten van het Europees Netwerk: EN900 Winterswijk-Woold, EN906 Bussloo, EN908 Ermelo, EN911 Herford, EN912 Bruchhausen-Vilsen en EN917 Göttingen.
De vuurbol begon op te lichten op een hoogte van 82,2 km en doofde uit op 44,1 km hoogte. De invalshoek met de horizon was zeer steil: 82 graden en de projectie van het traject op de grond was maar ongeveer 5 km lang.
De bolide werd veroorzaakt door een stuk kometair materiaal met een beginmassa van ongeveer 0,45 kg. Er is niets overgebleven van de tocht door de dampkring: op de eindhoogte van 44 km was alle materie volledig verdampt.
De radiant van deze vuurbol lag in het sterrenbeeld Camelopardalis (Giraffe) enkele graden ten noorden van de ster δ Aur; de uiterste punt van de vijfhoek van het sterrenbeeld Auriga (Voerman).

Het grondtraject van de vuurbol van 10 januari 2026 was maar 5 km lang; de invalshoek vrijwel loodrecht (82 graden met de horizontaal).
De in groen aangegeven stations hebben de vuurbol vastgelegd.

De vuurbol van 10 januari 2026 22:47:48 UT gefotografeerd vanaf het Astrophysisch Instituut te Göttingen (EN917)

Dezelfde vuurbol gefotografeerd vanuit Herford.
Foto: Jörg Strunk

Dezelfde vuurbol, gefotografeerd vanuit Bruchhausen-Vilsen.
Foto: Bea Tilanus


Geminiden stelden niet teleur!

Dozijn zeer heldere Geminiden vastgelegd door EN-stations


Zoals wel vaker in deze tijd van het jaar verliep de periode rond het Geminidenmaximum veelal bewolkt en grijs. Er deden zich slechts spaarzame opklaringen voor. In de avond van het maximum trok al rond 19h UIT een dichte mistdeken over het grootste deel van het land zodat het grootste deel van de show gemist werd…
Toch opereerden de camera’s van het Europees Netwerk (EN) succesvol.
Tussen 11 en 14 december werden maar liefst 12 vuurbollen door meerdere EN camera’s vastgelegd; het overgrote deel hiervan Geminiden.
De oogst aan simultaan gefotografeerde vuurbollen medio december brengt het jaartotaal aan meervoudig gefotografeerde vuurbollen op 154 stuks. Alleen het recordjaar 2022 was succesvoller met 183 meervoudige opnamen, maar in dat jaar mochten we dan ook genieten van twee geheel heldere nachten rond het Geminidenmaximum.
Op het moment dat dit bericht wordt gepost is het meet- en rekenwerk aan al deze opnamen nog in volle gang. Een complete verslaglegging kan tegemoet worden gezien in de DMS uitgave Radiant die naar verwachting in de eerste weken van januari zal verschijnen.

Deze zeer heldere Geminide vuurbol verscheen boven Frankrijk en werd vastgelegd door de camera van station EN901 te Humain, België. Hij verscheen in de avond van 14 december 2025 om 19:48:26 UT.
Foto: Jean-Marie Biets.


Nieuwe all-sky post EN916 te Drogeham

Witte plek in all-sky dekking opgevuld


Op zaterdag 15 november 2025 is het nieuwe all-sky station EN916 geïnstalleerd in Drogeham, Friesland. Het toestel bevindt zich op een zeer donkere locatie en mocht de eerste nacht van dienst al twee simultane vuurbollen snappen. Inmiddels is een aantal zeer spectaculaire vuurbollen vastgelegd. De noordelijke provincies met de all-sky posten 903 Terschelling, 905 Benningbroek en 916 Drogeham lijken gemiddeld ook meer heldere nachten te scoren dan in andere delen van het land.
Het toestel EN916 is gebouwd volgens het nieuwe standaardontwerp met klimaatregeling, XFOS shutter en heeft als vierde post in het EN Netwerk een Canon R systeemcamera.
Het all-sky toestel is eigendom van Felix Bettonvil en heeft Oane Visser als plaatselijke operator.


Privacy Settings
We use cookies to enhance your experience while using our website. If you are using our Services via a browser you can restrict, block or remove cookies through your web browser settings. We also use content and scripts from third parties that may use tracking technologies. You can selectively provide your consent below to allow such third party embeds. For complete information about the cookies we use, data we collect and how we process them, please check our Privacy Policy
Youtube
Consent to display content from - Youtube
Vimeo
Consent to display content from - Vimeo
Google Maps
Consent to display content from - Google